web analytics

Kontaktör Nedir ?

Kontaktör Nedir ?

Bobinine elektrik verildiğinde kapalı kontaklarını açan açık kontaklarını kapatan ve
uzaktan kumanda edilebilen elektromanyetik anahtarlara kontaktör denir .
Kontaktörler, başta elektrik motorları olmak üzere kompanzasyon ısıtma gibi elektrik
tesislerinin kablo ile uzaktan kumanda edilmelerine imkân sağlar. Termik röleler ile
kullanıldığında ise cihazları ve tesisleri aşırı yük akımlarına karşı korur. Kontaktörler,
genellikle alçak gerilimde kullanılır. Kumanda ettiği devreyi nominal akım altında açıp
kapayabildiği gibi belirli orandaki aşırı akımları da kesebilir.

 

 

Kontaktörlerin Yapısı ve Çalışma Mantığı

Kontaktörün yapısında bulunan elemanlar demir nüve, bobin, palet ve kontaklardır.

Kontaktör Elemanları :

Demir Nüve :  Alternatif akım kontaktörlerinde ince silisli saçlardan yapılır; doğru akım
kontaktörlerinde tek parça yumuşak demirden imal edilir. Alternatif akımda kullanılan
kontaktör nüvelerinde, nüvenin ön yüzeyine açılan oyuklara bakır halkalar yerleştirilir. Bu
bakır halkalar akımın 0 olduğu noktalarda nüvenin bırakılmasına engel olur, titreşim ve
gürültüyü ortadan kaldırır.

Doğru akımda kullanılan nüvelerde ise bobinin enerjisi kesildiği anda, nüvenin paleti
hemen bırakması için plastik pullar konulur.

Bobin :   Çalışma gerilimine göre spir sayısı ve dış görünüşü değişir. Üzerinden akım
geçtiğinde nüveye mıknatıslık özelliği kazandırır.

Kontaklar : Normalde açık ve normalde kapalı olmak üzere iki çeşittir. Ana ve yardımcı kontaklar
olarak isimlendirilir. Ana kontaklar güç devresinde kullanılır ve akım taşıma kapasiteleri
daha yüksektir. Yardımcı kontaklar ise genellikle kumanda kısmında kullanılır.
Kontaklar üzerinden geçen akım, kapasitelerine göre çeşitli alaşımlardan meydana
gelir. Genellikle sert bakır, tungstenden veya gümüş alaşımlarından meydana gelir

Kontaktörün Çalışması : 
Demir nüve üzerine sarılan kontaktör bobinine gerilim uygulandığında, nüve
elektromıknatıs özelliği kazanarak karşısındaki paleti çeker. Palet üzerinde bulunan hareketli
kontaklar, sabit kontaklarla birleşir veya ayrılır. Bu durumda normalde açık kontaklar
kapanır, normalde kapalı kontaklar açılır

 

 

Kontaktör Bağlantı Şeması

Üç fazlı bir motorun kontaktörle kontrol şemasına ait güç ve kumanda bağlantı şeması
yandaki şekilde görüldüğü gibidir. Kumanda devresinde başlama (start) butonu
ile kontaktör bobinine elektrik enerjisi gönderilir. Enerji altında kalan bobin kontakları
konum değiştirecektir. Açık durumda olanlar kapalı, kapalı olanlar ise açık duruma
geleceklerdir.
Kumanda edilen motor, devreye enerji girişi ile çalışma ilk kalkınma akımı ile
çalışmaya başlar. Durdurma (stop) butonuna basıncaya kadar motor çalışmaya devam
edecektir. Motor çalışmasında herhangi bir nedenle akım artışından dolayı aşırı akım rölesi
devreye girerek yine motorun enerjisini kesebilmektedir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir